Stokrotka pospolita- Bellis perennis L.

Stokrotka jest roślina występując w mitologii nordyckiej. Średniowieczna historiografia wspomina o niej jako o kwiecie poświęconym Matce Boskiej. Ta niepozorna roślinka była wielokrotnie natchnieniem dla pisarzy i poetów (np. H. C. Andersena, A. Asnyka, J. Słowackiego)

Jest to bylina z rodziny Złożonych (Compositae), występująca w Europie i Azji Mniejszej. W Polsce pospolita na pastwiskach, rowach, przydrożach i łąkach, na niżu i w górach po kosodrzewinę.

Stokrotka osiąga wysokość 4—20 cm. Liście zebrane w przyziemne różyczki, łopatkowate, tępe, jednonerwowe, zwykle ząbkowane. Łodygi z jednym koszyczkiem kwiatowym. Kwiaty języczkowate w koszyczku białe, często z zewnątrz czerwone, kwiaty rurkowate wewnątrz koszyczka, żółte. Stokrotka często jest uprawiana jako roślina ozdobna.

Surowiec

Do celów leczniczych zbiera się zakwitające od wczesnej wiosny do jesieni koszyczki kwiatowe stokrotki i suszy rozłożone pojedynczą warstwą w suszarni naturalnej w cieniu i przewiewie. Otrzymuje się jako surowiec kwiat stokrotki pospolitej — Flos Bellidis.

Podstawowe związki czynne

Kwiat stokrotki zawiera mieszaninę saponin, związki garbnikowe, flawonoidy, antocyjanozyd, śluz, kwasy organiczne, jak jabłkowy i winowy, substancje żywicowe i woskowe oraz sole mineralne.

Działanie

Odwary z kwiatów stokrotki pobudzają wydzielanie śluzu oskrzelowego w stanach zapalnych górnych dróg oddechowych i działają wykrztuśnie. Zwiększają ponadto dobową ilość wydalanego moczu i usprawniają usuwanie z organizmu szkodliwych produktów przemiany materii. Poprawiają również czynność wątroby i działają ogólnie tonizująco. Wykazują skuteczne działanie w niektórych chorobach skórnych. W lecznictwie ludowym uchodzą za środek „czyszczący krew”.

Zewnętrznie wyciągi z kwiatów stokrotki przyspieszają gojenie ran oraz zmniejszają obrzęki i wynaczynienia po uderzeniach i kontuzjach. Uszczelniają też ściany
włosowatych naczyń krwionośnych.

Działania niepożądane

Przetwory z kwiatów stokrotki w zalecanych dawkach nie wywołują objawów szkodliwych.

Zastosowanie

Odwary z kwiatów stokrotki stosuje się doustnie jako środek wykrztuśny w stanach zapalnych górnych dróg oddechowych, w zmniejszonym wydalaniu moczu, w niektórych schorzeniach skórnych, jak w trądziku krostkowym i łojotokowym, egzemie i zapaleniu skóry, ponadto w schorzeniach wątroby.

Zewnętrznie odwary ze stokrotki podaje się w formie okładów na obrzęki, siniaki, otarcia naskórka, drobne zranienia, ponadto do irygacji jako środek higieny osobistej i w upławach. Kwiaty stokrotki bardzo rzadko stosuje się pojedynczo, a niemal wyłącznie w mieszankach ziołowych.

Zastosowanie w kosmetyce

• stokrotek używa się do kąpieli tonizujących , do regeneracji skóry

W kuchni

• młode liście i kwiatu dodaje się do sałatek

Źródło: Aleksander Ożarowski, Wacław Jaroniewski- Rośliny lecznicze i ich praktyczne zastosowanie.. IWZZ. Warszawa; Teresa Wilegosz. Zioła z apteki natury. Wydawnictwo Publicat