Burak wywodzi się z rośliny morskiej, której uprawa i selekcja doprowadziły do wyhodowania gatunków uprawnych. Takie samo pochodzenie mają burak pastewny, burak cukrowy i boćwina. Warzywo znane już w czasach asyryjskich, było wysoko cenione przez Greków, którzy składali je w ofierze Apollinowi. Rzymianie przedkładali buraki nawet nad wychwalana kapustę i znali wiele sposobów ich przyrządzania.

W piśmiennictwie angielskim pierwsze wzmianki o tej roślinie pojawiły się już w XIV wieku, pierwszy opis opowiadający dzisiejszej roślinie można znaleźć w niemieckim wydawnictwie z 1558 roku, chociaż w tym czasie była to na północy Europy roślina stosunkowo mało znana. Typowa jest czerwona barwa, są jednak odmiany innego koloru. W Polsce buraki były znane w średniowieczu, podawano je na stole Władysława Jagiełły. Od tego czasu aż po dziś dzień buraki ćwikłowe należą w naszym kraju do najpopularniejszych warzyw, tak ze względu na walory smakowe, jak i odżywcze. Należy pamiętać, że buraki  silnie odkwaszają organizm przez co przywracają w żołądku równowagę naruszoną przez spożywanie potraw mięsnych i słodyczy.

Cenione są zwłaszcza buraki odmian o miąższu ciemnym oraz słabo zaznaczonym pierścieniami. Jeśli roślina jest młoda, to częścią jadalna może być zarówno korzeń jak i liście. Korzeń przeznacza się na jarzyn, barszcze lub soki pitne, wpływające na obniżenie ciśnienia, a także wzrost czerwonych ciałek krwi.

Buraki są zasobne w witaminę C oraz witaminy grupy B. Intensywny kolor jest spowodowany obecnością barwników roślinnych –antocyjanów (betaniny), które posiadają silne właściwości przeciwutleniające i skutecznie zwalczają wolne rodniki. Betanina jest blisko spokrewniona z barwnikami pięciornika kurze ziele oraz owocem czarnej borówki (czernicy), czarnej porzeczki i czarnego bzu. Mają one właściwości wnikania do wnętrza bakterii, podobnie jak barwniki anilinowe, których używa się do zabarwienia bakterii przed badaniem mikroskopowym. Przeniknąwszy do wnętrza bakterii betanina buraków czerwonych powoduje zahamowanie jej rozwoju i rozmnażania. Utrudnia to działalność chorobotwórczą i rozprzestrzenianie się bakterii, które wprawdzie nie giną, ale wskutek zatrzymania wzrostu przechodzą w stan „zastoju”. Z tego względu mówi się o bakteriostatycznym działaniu betainy buraków czerwonych.

Jak podaje Ulf Bohemig w korzeniu buraka odkryto specjalny aminokwas o działaniu leczniczym. Mowa tu o betainie, której miano pochodzi od terminu łacińskiego Beta, stanowiącego w botanice nazwę rodzajową buraków. Stosując odpowiednie metody pozyskuje się obecnie betainę z buraków cukrowych i po uprzednim dodaniu sorbitu (zastępującego cukier) sprzedaję się ja jako koncentrat. W tej postaci stanowi specyfik przepisywany przez lekarzy jako środek chroniący wątrobę. Można też oczywiście przyswajać betainę w naturalnej postaci, spożywają buraki i soki buraczane.

Taka przezorność w chronieniu wątroby jak podkreśla autor- jest bardzo na czasie, ponieważ stałe obciążenie wątroby szkodliwymi substancjami jest obecnie znacznie większe niż przed 100 laty. Niewątpliwie również pije się więcej alkoholu niż w owych czasach, a jedzenie bywa bardziej zbytkowe. Prowadzi to do odkładania się tłuszczu i powstawania zmian w tkance łącznej wątroby. Komplikacje nie pojawiają się od razu tylko dlatego, że organ ten ma nadzwyczajne zdolności do samoleczenia. Często występujące małe obciążenia wątroby wpływają jednak na obniżenie naszej kondycji, dlatego w miarę możliwości należy wspierać zdolności regeneracyjne tego organu, prowadząc racjonalny tryb życia, a zwłaszcza odpowiednio wypoczywając (co wątroba bardzo lubi). Niektórych obciążeń – np. wywołanych przez szkodliwe substancje, które wdychamy – nie da się uniknąć. Nie można też zapomnieć o tym, że jest sporo leków, które wprawdzie obciążają wątrobę, ale muszą być w pewnych okolicznościach aplikowane. W takich właśnie sytuacjach pojawia się pole do zastosowania betainy. Nieco skomplikowany mechanizm działania tej substancji daje się w uproszczeniu opisać w taki oto sposób:
1.    Betaina powoduje ciągłe odtwarzanie substancji zwanej metioniną, a ta z kolei powoduje bieżące odtruwanie wątroby
2.    Betaina wspiera ponadto substancje zwana choliną, pomagając w jej najważniejszej pracy, jaka jest rozkładanie zbędnego tłuszczu w wątrobie. Gromadzi się on u wszystkich ludzi z nadwagą, należy wiec mieć nadzieję, że skorzystają oni zawartych tutaj rad

Do profilaktycznej ochrony wątroby wystarczy szklanka soku buraczanego dziennie. Najlepiej wypić go przy śniadaniu.

Uważa się, że sok z buraków również wspomaga funkcjonowanie nerek, ale brak na to dowodów naukowych. Jak twierdzą naukowcy z London School of Medicine, wypicie dwóch szklanek świeżo wyciśniętego soku z buraków znacznie obniża ciśnienie krwi. Według wyjaśnień działanie takie buraki zawdzięczają obecności w bulwach azotanów, z których powstaje tlenek azotu. Tlenek azotu wykazuje działanie zwiększające rozszerzenie naczyń krwionośnych stąd efektem jego działania jest obniżenie się ciśnienia. Jak podają naukowcy, dobroczynne działania soku z buraków nasila się już po 3-4 godzinach os spożycia i utrzymuje się ponad dobę. Za obniżenie ciśnienia krwi odpowiedzialny jest również potas- składnik mineralny o nieocenionych właściwościach dla układu krwionośnego. Przeciwdziała on powstawaniu zakrzepów, a jego niedobory mogą prowadzić do zaburzeń czynności mięśni i zakwaszeniu tkanek ustroju

Zawarte w korzeniu buraka azotany moją zdolność do redukcji zużycia tlenu w organizmie, przez co zmniejszają wysiłek mięśnia sercowego, a co za tym idzie- zwiększa się wytrzymałość organizmu na ćwiczenia fizyczne. Badani naukowe potwierdzające tę tezę zostały przeprowadzone przez badaczy z University of Exeter w Plymouth wraz z Penisula Medical School. Badania przeprowadzano na grupie 8 mężczyzn w przedziale wiekowym od 19 do 38 lat. Ochotnicy przez 6 dniu musieli wypijać 0,5 l soku z buraków z hodowli ekologicznej następnie poddani zostali licznym testom fizycznym m.in. na rowerze stacjonarnym. Doświadczenie powtórzono, z tym ze sok z buraków zastąpiono napojem porzeczkowym. Jak wykazały badania , po soku z buraków ochotnicy byli w stanie pedałować na rowerze średnio 1,5 minuty dłużej niż po innym napoju.

Tabela 1.Skład i wartość odżywcza w 100 g baraków wg Łoś Kuczery

Źródło: H, D. Dębscy- Domowa kuchnia. Potrawy z warzywami przez cały rok. Wydawnictwo Amal- Serwis; M. Łoś-Kuczera- Produkty spożywcze. Skład o wartość odżywcza. IŻŻ; M. Biggs. J. McVicar, B. Flowerdew. Wielka księga warzyw, ziół i owoców.. Dom Wydawniczy Bellona. Warszawa, Ulf Bohmig- Nasze zdrowie- Poradnik dla całej rodziny. Wydawnictwo Świat Książki