Dariusz Kłódka, Arkadiusz Telesiński, Maciej Bońkowski

OKREŚLENIE ZALEŻNOŚCI POMIĘDZY ZAWARTOŚCIĄ FLUORU ORAZ WYBRANYCH WITAMIN W NAPARACH ROŻNYCH RODZAJOW HERBAT

Katedra Biochemii Akademii Rolniczej w Szczecinie

Kierownik: dr hab. H. Zakrzewska

W pracy przedstawiono wyniki przeprowadzonych badań zawartości fluoru i wybranych witamin rozpuszczalnych w wodzie w naparach różnych rodzajów herbat. Podjęto również próbę określenia zależności pomiędzy zawartością w naparach fluoru oraz oznaczanych witamin.

Fluor dla człowieka jest tzw. mikroelementem istotnym, chociaż nie opisano dotąd chorób o etiologii związanej jednocześnie z jego deficytem w organizmie Z pozytywnych działań fluoru należy wymienić jego kariostatyczne działanie na zęby

Jednak różnica pomiędzy dawką toksyczną a terapeutyczną fluoru jest minimalna

Fluor łatwo penetruje przez błony biologiczne do wszystkich komórek tkanek miękkich i twardych. Nadmierna kumulacja fluoru w tkankach ujemnie oddziałuje na przebieg licznych procesów metabolicznych i może powodować fluorozę, blokować czynność wielu enzymów, zwłaszcza metalozależnych, zaburzenia w syntezie białek, w przemianach cukrowców, tłuszczowców i wykorzystywaniu energii oraz prowadzić do niedoborów magnezu. Fluor może także wpływać stymulująco na procesy wolnorodnikowe i znacząco zmieniać aktywność enzymów antyoksydacyjnych

Dowiedziono, że cennym źródłem fluoru w diecie może być herbata. Zakrzewska podaje, że zawartość fluoru w herbacie może osiągnąć nawet 400 μg ・g–1. Zawarte w naparze herbaty fluorki są biodostępne, nie tylko w następstwie absorpcji w przewodzie pokarmowym, ale także w pewnej mierze, w wyniku absorpcji w jamie ustnej.

Oprócz fluoru, napar herbaciany zawiera wiele innych związków, w tym metyloksantyny, flawonoidy, a także witaminy.

Witamina C i β-karoten są niskocząsteczkowymi substancjami należącymi do związków wykazujących dużą aktywność przeciwutleniajacą i przeciwwolnorodnikową

Ważną właściwością witaminy C, mającą duże znaczenie biologiczne, jest jej aktywność redukująca. Witamina C redukuje jony żelaza Fe³⁺ do Fe^2+, co z kolei ma istotne znaczenie w pobieraniu żelaza, ponieważ pierwiastek ten jest adsorbowany w dwunastnicy tylko w postaci zredukowanej Fe2+. Zaobserwowano również, że kwas askorbinowy hamuje rakotwórczą aktywność związków nitrozowych takich, jak N-nitrozoaminy (np. dimetylonitrozoamina), co może być następstwem redukcji tych związków do postaci nieaktywnych.

Ryboflawina oraz amid kwasu nikotynowego wchodzą w skład wielu koenzymów enzymów oksydoredukcyjnych, mogących chronić przed uszkodzeniami wolnorodnikowymi, m. in. reduktazy glutationowej.

Napar herbaciany zawiera zatem zarówno substancje o właściwościach antyoksydacyjnych, jak i fluorki mogące między innymi oddziaływać prooksydacyjnie.

Interesującym wydaje się więc określenie zależności pomiędzy zawartością fluoru i wybranych witamin w naparach herbacianych.

więcej