Przydatność użytkowa szczecina zależy od jej długosci, sprężystosci  i barwy. Cechy te zmieniają się pod wpływem zastosowanej metody zbiórki, wstępnej obróbki cieplnej  oraz warunków przechowywania do momentu przekazania do zakładu przetwórczego.

Zbiórkę szczeciny ułatwia oparzenie świń, jednak powoduje ono obniżenie jakości szczeciny. Szczecina zbierana ze szczeciniarek i doczyszczania ręcznego nosi nazwę kotłowej u jest zanieczyszczona z naskórkiem, racicami i ratkami. Przy wstępnej obróbce szczeciny kotłowej poddaje się ją myciu, moczeniu, początkowemu odwodnieniu oraz suszeniu.

Ma to na celu odtłuszczanie, odwodnienie i częściowe wybielenie szczeciny. Całodzienny zbiór zalewany jest w basenach 4% ługiem sodowym (w stosunku 1:1). Moczenie w ziemnym roztworze trwa 48 godzin, w podgrzanym do 70°C-2-2,5 godziny. Wymoczoną szczecinę pierze się ręcznie przy zastosowaniu urządzeń pralniczych z kilkukrotną zmianą wody. Odwadnianie szczeciny odbywa się na siatkach lub przez odwirowanie wody w specjalnych wirówkach. Szczecinę w wirówce odwadnia  aż zawartość wody spadnie do 17-18%. W zależności od liczby obrotów na minutę trwa to nawet pół godziny. Końcową fazą odwadniania jest suszenie w suszarniach typu komorowego lub szafkowego, gorącym powietrzem, przy dobrej wentylacji – przyśpieszającej suszenie. szczecina jest wówczas należycie wysuszona, gdy zawartość w niej wody zmniejszy się do 7-10%. Wysuszona szczecina poddawana jest prasowaniu w baloty lub pakowaniu w worki do transportu. Mokra szczecina umieszczona na stosach szybko zaparza się i traci przydatność użytkową. Wydajność ostatecznie przygotowanej szczeciny osiąga 70% jej początkowej masy.

Włosie

Zbiórce podlega włosie bydlęce i końskie. Jakość włosi a otrzymanego z uboju zwierząt jest zależna od następujących czynników:

• przyżyciowy rozwój
• metody zbiórki i wstępnej obróbki
• warunki przechowywania

Strzyżenie skraca długość włosia a wysoka temperatura sprawia ze włosie traci swoją elastyczność i sprężystość. Włos mokry i nieoczyszczony, pozostający w kontakcie ze skórą łatwo ulega zaparzeni. Zaparzony włos łatwo się łamie, nie posiada połysku i charakteryzuje się moczowym (amoniakalnym zapachem)

Włosie końskie- Otrzymywane jest z ostrzyżenia ogonów, grzyw i pęcin

Włosie bydlęce- zbierane jest z ogona, czupryny, nóg i małżowin usznych. Odcina się owłosioną część skóry ogonowej, moczy w letniej wodzie (12-14 godzin) w celu odmoczenia zanieczyszczeń, a następnie pierze w ciepłej wodzie o temperaturze 50-61°C, osusza, przez ociekanie lub odwirowanie i strzyże. Włosie z czupryny poddaje się strzyżeniu bezpośrednio w hali uboju.

Zbiórka włosia pochodzącego z małżowin odbywa się przez wycięcie go wraz z paskiem skóry szerokości 1-3 cm (cenny surowiec do produkcji pędzli malarskich artystycznych).

Włosie z nóg uzyskiwane jest przy ich czyszczeniu, po czym włosie takie podaje się owiewaniu i suszeniu.

Po zbiórce wstępnej następuje wstępne sortowanie. Włosie końskie z ogonów i czupryn sortuje się oddzielnie. Włosia z pęcin nie poddaje się sortowaniu. Podczas drugiego sortowania odbywa się podział włosia według barwy oraz twardości. Włosie powinno być czyste o a zawartość włosy powinna wnosić poniżej 15%.

Włosie bydlęce pochodzące z ogona sortowane jest na białe, czarne i mieszane oraz w każdej barwie – na krótkie i długie. Włosia z czupryn oraz sierści z nóg bydlęcych i cielęcych nie sortuje się.

Wstępnie obrobiony, wyczyszczony, wysuszony i przesortowany włos przechowuj się w magazynie w opakowaniu lub luzem w kratach lub półkach, Okres przechowywania nie powinien być dłuższy niż jeden miesiąc.

Źródło: Leszek Brochowski- Technologia przetwórstwa mięsnego. WSiP. Warszawa; Władysław Poszepczyński- Przetwórstwo mięsa. WSiP. Warszawa; Praca zbiorowa pod redakcją Wincentego Pezackiego- Technologia mięsa. WNT. Warszawa