Rozbieżność w indywidualnej wrażliwości na trucizny są uwarunkowane genetycznie określonymi różnicami enzymatycznymi. Różnice te wykryto w szybkości metabolizmu trucizn u różnych ras szczurów, myszy, królików oraz psów. Stwierdzono różnice podczas snu po podaniu jednorazowej dawki heksobarbitalu różnym rasom myszy (18-48 minut) co było spowodowane niejednakowa szybkością utleniania tego związku. Również u człowiek czynniki genetyczne mają wpływ na metabolizm obcych związków. Stwierdzono indywidualne różnice przy metabolizmie hydrazydu izonikotynowego, dzięki czemu wyróżniono dwa typy ludzi inaktywujących izoniazyd szybko lub wolno. Wolny metabolizm jest cechą ustępująca (recesywna), a szybki- dominującą.

Istotną rolę pełni kod genetyczny odpowiedzialny za syntezę enzymów biorących udział w biotransrodmacji substancji obcych w organizmie człowiek. Wada genetyczna u osobnika jakiegokolwiek gatunku jest odpowiedzialna za swoiste typy toksyczności związków chemicznych. Wada ta ogranicza się do niedoboru lub całkowitego braku niektórych układów enzymatycznych. Takie formy toksyczności pojawiają się w genotypach i wskazują na częstość uwarunkowań związanych z prawami genetyki. Mutacje, które są przyczyna różnych chorób u ludzi, zostały dobrze poznane w ostatnich 40 latach. Ich początek dają nieprawidłowości jakie występują w postaci zmian morfologicznych lub niezdolności syntezy pewnych białek ustrojowych. Mechanizm zmian mutagennych przebiega na poziomie subkomórkowymna kwasach DNA i RNA. Głównym źródłem mutacji są ekspozycje na:

• promieniowanie jonizujące o wysokiej energii
• związki alkilujące
• formaldehyd
• połączenia nitrozylowe

Jak podaje Seńczuk choroby te mogą występować w różnych postaciach – do stanów subklinicznych do przypadków śmiertelnych, nie poddających się leczeniu ze względu na ich wrodzony charakter genetyczny. Dziś są dobrze znane czynniki i związki chemiczne działające mutagennie oraz stosunkowo dobrze zostały wyjaśnione mechanizmy tych zmian.

Źródło: Tadeusz Dutkiewicz- Chemia toksykologiczna. PZWL. Warszawa; Witold Seńczuk- Toksykologia. PZWL. Warszawa